Meme Kanseri Akciğer Zarı (Plevra) Metastazı Nedir? Tedavi Mümkün mü? Bilim Ne Diyor?

29 Ekim 2025

Meme kanseri bazen akciğer zarına (plevraya) yayılabilir. Bu duruma plevral metastaz denir ve genellikle plevral efüzyon (akciğer zarında sıvı birikimi) ile birlikte seyreder. Plevra metastazı, ileri evre (Evre 4) meme kanserinin bir türüdür ancak modern tedaviler sayesinde uzun süre kontrol altına alınabilir ve hastaların yaşam kalitesi artırılabilir.

Kısa Cevap

Plevra metastazı, meme kanserinin akciğer zarına yayılmasıdır. Bu durum tamamen ortadan kaldırılamasa da, plevra sıvısının boşaltılması (torasentez), pleurodez (yapıştırma işlemi) ve sistemik tedaviler ile uzun süreli kontrol sağlanabilir.

Belirtiler

Nefes darlığı, kuru öksürük, göğüs yan ağrısı, halsizlik ve çabuk yorulma en sık bulgulardır. Sıvı miktarı arttıkça nefes alma güçlüğü belirginleşir.

Plevra Metastazı Nedir?

Plevra, akciğeri dıştan saran ince bir zardır. Meme kanseri hücreleri kan veya lenf yoluyla bu zarın yüzeyine ulaştığında plevral metastaz oluşur. Zamanla zarın geçirgenliği değişir ve akciğer ile göğüs duvarı arasına sıvı birikmeye başlar. Bu duruma malign plevral efüzyon denir. Sıvı arttıkça akciğerin genişlemesi zorlaşır ve nefes darlığı, göğüs sıkışması gibi belirtiler ortaya çıkar.

Tanı Nasıl Konulur?

Fizik muayenede solunum seslerinde azalma ve göğüs röntgeninde sıvı düzeyi tipiktir. Kesin tanı için torasentez (iğne ile sıvı boşaltılması) yapılır. Alınan sıvı sitolojik olarak incelenir ve kanser hücreleri görülürse “plevral metastaz” tanısı konur. Gerekirse torakoskopi ile doğrudan plevra biyopsisi alınabilir. Görüntüleme yöntemleri (BT, PET/BT) yayılımın kapsamını gösterir.

Tedavi Yaklaşımı

Tedavi planı, hastanın genel durumu, solunum fonksiyonları, sıvı birikme hızı ve kanserin biyolojik alt tipine göre kişiye özel hazırlanır. Amaç nefes darlığını azaltmak, sıvı tekrarını önlemek ve sistemik hastalığı kontrol altına almaktır.

1️⃣ Torasentez (Sıvının Boşaltılması)

Sıvı birikimi belirginse ince bir iğneyle sıvı boşaltılır. İşlem genellikle lokal anesteziyle yapılır ve birkaç dakika sürer. Bu işlem hem tanı hem de rahatlama amaçlıdır. Nefes darlığı genellikle hemen azalır.

2️⃣ Pleurodez (Akciğer Zarının Yapıştırılması)

Sıvı tekrar tekrar birikiyorsa, akciğer zarları arasında kimyasal madde (talk, bleomisin, doksisiklin vb.) verilerek zarlar birbirine yapıştırılır. Böylece boşluk kapanır ve sıvı yeniden toplanmaz. İşlem genellikle göğüs tüpüyle yapılır.

3️⃣ Kalıcı Plevral Kateter (PleurX)

Sıvı çok hızlı tekrarlayan hastalarda evde düzenli sıvı boşaltımı için kalıcı kateter takılabilir. Hasta veya yakını tarafından kolaylıkla kullanılabilir. Bu yöntem yaşam kalitesini belirgin şekilde artırır.

4️⃣ Sistemik Tedavi

Asıl tedavi kanserin alt tipine göre seçilen sistemik ilaçlardır:

Hormon pozitif → Endokrin tedavi + CDK4/6 inhibitörü
HER2 pozitif → Trastuzumab, pertuzumab, T-DM1 veya T-DXd
Triple negatif → Kemoterapi ± immünoterapi

Sistemik tedavi ile sıvı birikimi sıklıkla azalır.

Destekleyici Tedavi ve Yaşam Kalitesi

Plevral metastaz hastalarında solunum fizyoterapisi, oksijen desteği, ağrı kontrolü ve beslenme takviyesi çok önemlidir. Yüksek proteinli diyet ve bol sıvı alımı önerilir. Nefes darlığını azaltmak için baş yukarıda yatmak ve odanın havasını nemli tutmak faydalıdır. Psikolojik destek, hem hasta hem de aile için sürecin yönetimini kolaylaştırır.

Yaşam Süresi ve Takip

Plevra metastazı tanısı konan meme kanseri hastalarının yaşam süresi, kanserin biyolojik alt tipine ve tedavi yanıtına göre değişir.

Hormon reseptör pozitif olgularda ortalama sağkalım 3–5 yıl arasındadır.
HER2 pozitif olgularda akıllı ilaçlarla bu süre 5 yılı geçebilir.
Triple negatif olgularda ortalama 1–2 yıl civarındadır.

Düzenli kontrollerle sıvı birikimi erken fark edilip yönetilebilir. Tedavi sonrası ilk 6 ayda 2–3 ayda bir, sonrasında 6 ayda bir göğüs radyolojisi kontrolü önerilir.

Sık Sorulan Sorular (SSS)

Plevra sıvısı tekrarlar mı?

Evet, özellikle sistemik tedaviye yanıt yetersizse sıvı tekrarlayabilir. Pleurodez veya kalıcı kateter bu nedenle uygulanır.

Plevral sıvı neden artar?

Tümör hücreleri zarın geçirgenliğini bozarak sıvı sızmasına yol açar. Ayrıca lenfatik drenajın tıkanması da sıvı artışına katkıda bulunur.

Torasentez kaç kez yapılabilir?

Gerekli oldukça güvenle tekrarlanabilir. Ancak sık tekrarlayan durumlarda pleurodez veya kateter daha uygundur.

Plevral sıvı alınması ağrılı mıdır?

Lokal anestezi altında yapıldığı için ağrı çok azdır. İşlem sonrası hafif batma hissi olabilir ama kısa sürelidir.